Özel Huzurevleri ile Huzurevi Yaşlı Bakım Merkezleri Yönetmeliği
Tarih : 07.08.2008
Sayı : 26960
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı; gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileri tarafından açılacak huzurevi ile huzurevi yaşlı bakım merkezlerinin açılış işlemleri, hizmet standardı, personel durumu, işletilme koşulları, ücreti, denetimi, devri ve kapatılmasına yönelik usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, gerçek kişiler veya özel hukuk tüzel kişilerince açılan huzurevleri ile huzurevi yaşlı bakım merkezlerini kapsar.
Dayanak
MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelik, 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Kanununun 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi ile 34 üncü ve 35 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 - (1) Bu Yönetmelikte yer alan:
a) Genel müdürlük: Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğünü,
b) Huzurevi: Sağlıklı yaşlıları huzurlu bir ortamda korumak ve bakmak, sosyal, fiziksel ve moral ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla gerçek kişiler veya özel hukuk tüzel kişileri tarafından kurulan ve yirmi dört saat yatılı hizmet veren en az yirmi kapasiteli sosyal hizmet kuruluşunu,
c) Huzurevi ve yaşlı bakım merkezi: Sağlıklı yaşlılar ile özel bakım yaşlılarına, aynı binanın farklı bölümlerinde yirmi dört saat yatılı hizmet veren en az yirmi kapasiteli sosyal hizmet kuruluşunu,
ç) İl müdürlüğü: İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğünü,
d) İlçe müdürlüğü: İlçe Sosyal Hizmetler Müdürlüğünü,
e) Kuruluş: Huzurevi ve/veya yaşlı bakım merkezini,
f) Meslek elemanı: Kuruluşlarda çalışan sosyal çalışmacı, psikolog, (Değişik:26/09/2008-R.G. 27009/1md.) tabip, fizyoterapist, diyetisyen ve hemşireyi,
g) Özel hukuk tüzel kişileri: Özel hukuk hükümlerine göre kurulan dernekler, vakıflar ve şirketleri,
ğ) Sosyal servis: Mesleki çalışmaların ve uygulanacak programların koordineli ve etkin bir şekilde yürütülmesi amacıyla meslek elemanlarından oluşan kuruluş bölümünü,
h) Yaşlı: Sosyal, fiziksel ve moral desteğe ihtiyaç duyan, akıl ve ruh sağlığı yerinde olup, kuruluş bakımına ihtiyacı olan en az elli beş yaşındaki kişiyi;
1) Özel bakım yaşlısı: Akıl ve ruh sağlığı yerinde olan veya akıl ve ruh sağlığı yerinde olmadığı halde huzurevi ve yaşlı bakım hizmetlerinin sunumunda diğer hizmet alan yaşlılara karşı herhangi bir olumsuz durum oluşturmadığı sağlık kuruluşlarının psikiyatri kliniklerinden alınacak huzurevi veya yaşlı bakım merkezinde kalmasında bir sakınca olmadığına dair (Değişik:26/09/2008-R.G. 27009/1md.) tabip raporu ile tespit edilen ve bulaşıcı veya sürekli tıbbi bakım gerektiren bir hastalığı bulunmayan, bulaşıcı hastalığı var ise sağlık kuruluşlarının ilgili bölümlerinden alınacak toplu yaşam yerlerinde bakılmasında bir sakınca olmadığına dair doktor raporu ile tespit edilen yaşlılığa bağlı demans, alzheimer gibi, ağır felçli, yatağa bağımlı veya özel bakımı gerektiren diğer hallerde, başkasının desteğine ihtiyaç duyan yaşlıyı.
2) Sağlıklı yaşlı: Akıl ve ruh sağlığı yerinde olan, kendi öz bakımını bağımsız şekilde yapabilen, bulaşıcı hastalığı, alkol ve uyuşturucu madde bağımlılığı olmayan yaşlıyı.
ı) Yaşlı bakım elemanı: Yaşlı bakımı konusunda ortaöğrenim ve yüksek öğrenimin ilgili bölümlerinden mezun veya yaşlı bakımıyla ilgili Milli Eğitim Bakanlığınca veya Milli Eğitim Bakanlığı onayı ile açılmış olan kursların sertifika programlarından sertifika almış olan en az ilkokul/ilköğretim okulu mezunu olan elemanı,
i) Yaşlı bakım merkezi: Özel bakım yaşlılarının bakım ve korunmalarını sağlamak amacıyla huzurevleri bünyesinde veya doğrudan bu amaca yönelik olarak açılmış olup, yirmi dört saat yatılı hizmet veren en az yirmi kapasiteli sosyal hizmet kuruluşunu,
j) Yaşlı bakım planı: Yaşlı bakım merkezlerinde her yaşlı için, yaşlının özellikleri ve ihtiyaçları göz önüne alınarak ayrı ayrı hazırlanan ve sorumlu müdür tarafından onaylanan, yaşlıya verilecek hizmet içeriğini ve sıklığını detaylı anlatan yazılı planını,
k) Yönetici: Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü merkez teşkilatında asaleten veya vekaleten genel müdür yardımcısı, daire başkanı, şube müdürü, genel müdür müşaviri; taşra teşkilatında il müdürü, il müdür yardımcısı, kuruluş müdürü, kuruluş müdür yardımcısı olarak görev yapanlar ile sosyal hizmet amaçlı hizmet veren diğer kamu kurumları/kuruluşları ile özel sektörde idarecilik yapmış olanları
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Kuruluş ve İşlemler
Kuruluş açmak üzere başvuru
MADDE 5 - (1) Kuruluş açmak isteyen gerçek kişiler veya özel hukuk tüzel kişileri bir dilekçe ile İl/İlçe Müdürlüğüne başvurur.
(2) Dilekçede; kuruluşun adı ve adresi ile kurucunun kimliği ve açık adresi belirtilir.
Kurucuda aranacak koşullar
MADDE 6 - (1) Kuruluş açacak veya açılmış bir kuruluşu devir alacak kişilerde;
a) En az ilköğretim veya ilkokul mezunu olmak,
b) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak,
c) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmak,
ç) Taksirli suçlar ile kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırımlara çevrilmiş veya aşağıdaki sayılan suçlar dışında tecil edilmiş hükümler hariç olmak üzere, bir yıl veya daha fazla hapis cezası veyahut affa uğramış olsalar bile Devletin güvenliğine karşı işlenen suçlarla, basit veya nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçtan veya kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından dolayı hükümlü bulunmamak,
d) Sosyal hizmet kuruluşlarından herhangi birisinin kurucusu iken ilgili yönetmeliklere aykırı faaliyetleri nedeniyle kuruluşu kapatılmamış olmak
koşulları aranır.
(2) Özel hukuk tüzel kişileri açılış veya devir işlemleri için bir temsilci gösterebilir.
(3) Temsilcide, gerçek kişiler için gerekli olan koşullar aranır.
(4) Ticaret şirketi şeklinde yapılanmış tüzel kişiler için, şirket ilanının yayınlandığı kuruluşun açılış faaliyetleri kapsamında olduğunu gösterir ticaret azetesi, vergi levhası ve imza sirküleri ile şirket temsilcisinin hissedarlar arasında olduğunu gösterir noterden onaylı belge ve karar örneği istenir.
(5) Vakıf, dernek, sendika veya oda şeklinde yapılanmış tüzel kişilerde, tüzel kişilerin göstereceği temsilciden yönetim kurulu üyesi olduğunu gösterir noterden onaylı belge ve karar örneği, kuruluşun açılışının vakıf senedi/dernek tüzüğünde yer aldığını gösterir belge istenir.
Açılış izni için gerekli belgeler
MADDE 7 - (1) Kurucunun, aşağıda yazılı belgelerin yer aldığı dosyayı hazırlayarak üç nüsha halinde İl Müdürlüğüne vermesi gerekir. Başvuru İlçe Müdürlüğüne yapılacak ise belgeler dört nüsha halinde hazırlanır.
a) Kurucu ve sorumlu müdür için;
1) Nüfus cüzdanı örneği,
2) Öğrenim belgesinin aslı veya noterden onaylı sureti,
3) Adli sicil kaydı,
4) Bulaşıcı hastalığı olmadığı; bulaşıcı hastalığı bulunduğu taktirde bu hastalığın enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji uzmanının toplu yaşam yerlerinde kalmasına mani bir bulaşıcı hastalık olmadığına dair görüşü ve akıl ve ruh sağlığının yerinde olduğunu, uyuşturucu madde ve alkol bağımlısı olmadığını kanıtlayan özel veya resmi sağlık kuruluşlarının yalnızca ilgili bölümlerinden alınacak sağlık durumlarını gösterir raporu,
5) Sorumlu müdür ile kurucu arasında yapılacak iş sözleşmesi
istenir.
b) Kuruluş binası için;
1) Binanın iskan durumu hakkında belediye imar müdürlüğünden alınmış inşaat ruhsatı veya yapı kullanma izin belgesi ya da üniversitelerin ilgili bölümlerinden alınacak statik rapor,
2) Binanın bütün bölümlerini gösterir il bayındırlık müdürlüğü veya belediye tarafından onaylı projesi,
3) Binanın tapu senedi veya kira kontratosu örneği,
4) Yangın güvenliği yönünden itfaiye müdürlüğünden alınacak rapor,
5) Binanın trafik emniyetine ve genel ahlak kurallarına uygun bir yerleşim alanında olduğuna dair il emniyet müdürlüğünden alınacak rapor,
6) Kuruluşun özel bakım bölümü bulunması veya kuruluşun doğrudan bakımevi olarak hizmet vermesi durumunda il sağlık müdürlüğünden alınacak uygunluk raporu,
7) Binanın hizmet bölümlerini gösterir yaşlı odaları, oturma salonları, banyo, yemek salonları ve bahçe gibi içten ve dıştan çekilmiş fotoğrafları, mümkün ise bilgisayar ortamında kullanılabilecek bir kopyası,
8) Kuruluşun çalışma usulleri, personelin görev yetki ve sorumluluklarının neler olduğu, yaşlı kabul işlemleri, gelir, giderler ve diğer mali işlemlerin ne şekilde yürütüleceğini gösterir iç hizmet yönergesi
istenir.
Açılış izni için yapılacak işlemler
MADDE 8 - (1) Açılış izni için aşağıda belirtilen işlemler yapılır.
a) İl veya İlçe Müdürlüğünce;
1) Kuruluşun fiziksel koşullarına,
2) Tefrişine,
3) Yatak odalarının genişliği ve kuruluşun diğer bölümlerinin yeterliliği dikkate alınarak saptanacak kapasitesine,
4) Genel olarak hizmete uygunluğu hakkında İl/İlçe Müdürlüğünde görevli meslek elemanlarınca açılış izin raporuna
ilişkin gerekli işlemler yapılır.
b) Başvuru İl Müdürlüğüne yapılmış ise; düzenlenen tüm belgelerin belirlenen esaslara uygun olması halinde, kuruluşun hizmete açılması, İl Müdürlüğünün teklifi ve valiliğin onayı ile gerçekleşir. Tüm belgeleri İl Müdürlüğünce onaylanan dosyalardan biri İl Müdürlüğünde kalır. İkincisi açılış izin belgesi düzenlendikten ve imzalandıktan sonra kurucuya imza karşılığında verilir. Üçüncü dosya ve açılış onayının bir örneği genel müdürlüğe gönderilir.
c) Başvuru ilçe müdürlüğüne yapılmış ise aynı işlem takip edilir ve hazırlanan dosyalardan bir takımı ve açılış onayının bir örneği ilçe müdürlüğüne gönderilir.
ç) Kuruluşlarda çalıştırılan tüm personel ile kurucu arasında iş sözleşmesinin yapılması zorunludur. Açılış izin belgesi düzenlenen ve personelini tamamlayan kuruluş hizmete başlar.
d) Açılış izin belgesinin, kuruluşun görülebilecek bir yerine asılması gerekir.
e) Açılış izin belgesi verilen her kuruluşun işveren ve işyerinin ismi ve yaptığı işin çeşidi İl Müdürlüğünce bir ay içinde o yerin bağlı bulunduğu bölge çalışma müdürlüğüne bildirilir.
Kuruluşa yaşlı kabulü
MADDE 9 - (1) Valilikten açılış onayı alınıp, açılış izin belgesi düzenlenen kuruluşa yaşlı kabulü yapılır ve kuruluş hizmete geçer.
(2) Valilikten açılış onayı alınmamış, açılış izin belgesi düzenlenmemiş, huzurevi ve/veya huzurevi yaşlı bakım merkezi adı altında izinsiz hizmet veren yerlerin faaliyeti durdurularak 32 nci madde hükümleri uygulanır.
Personel çalışma izni
MADDE 10 - (1) Personel çalışma izni aşağıdaki esaslar çerçevesinde verilir.
(a) Açılış izin belgesi verilen kuruluşun kurucusu ve sorumlu müdürü açılış izin belgesi aldığı tarihten itibaren en geç bir ay içinde, kuruluşta istihdam edilecek her personel için 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen belgeleri ikişer nüsha halinde düzenleyerek İl/İlçe Müdürlüğüne teslim eder.
(b) İl Müdürlüğünce, personelin bu belgeleri yönetmeliğin üçüncü bölümünde belirtilen şartlara uygunluk açısından değerlendirilir ve tasdik edilir.
(c) İşe alınan personel göreve başlamaz ise işveren tarafından bu durum İl Müdürlüğüne ve bölge çalışma müdürlüğüne bildirilir.
(ç) Personelin belgeleri ve çalışma onayının birinci nüshası İl/İlçe Müdürlüğünde, ikinci nüshası ise kuruluşta muhafaza edilir. İl Müdürlüklerince tasdik edilmeyen personel çalışamaz. Aynı işlem yeni alınacak personel içinde geçerlidir.
(d) Personel kuruluşta çalışma saatlerinde İl/İlçe Müdürlüklerince onaylanan resimli kimlik kartı taşımak zorundadır.
(e) Sorumlu müdürün çeşitli nedenlerle izne ayrılması halinde, yerine kuruluşta bulunan ve 13 üncü maddenin ikinci fıkrasında belirtilen özelliklere sahip en kıdemli meslek elemanı en fazla bir ay süre ile vekil bırakılır. İzinli personel ve vekilin kimliği hakkında İl Müdürlüğüne bilgi verilir. Sorumlu müdür değişikliğinde ise İl Müdürünün onayı gerekir.
(f) Kuruluşlarda, sorumlu müdür, sosyal çalışmacı, (Değişik:26/09/2008-R.G. 27009/1md.) tabip, hemşire, yaşlı bakım elemanı ve aşçı çalıştırılması zorunludur.
(g) Yaşlı bakım merkezlerine akıl ve ruh sağlığı yerinde olmayan yaşlıların kabul edilmesi durumunda, hizmet sözleşmesi yapılmak suretiyle bir psikiyatri uzmanı (Değişik:26/09/2008-R.G. 27009/1md.) tabibin tam veya yarı zamanlı çalıştırılması zorunludur.
(ğ) Huzurevi ve/veya yaşlı bakım merkezlerinde, fizyoterapist, diyetisyen ve sağlık memuru tam veya yarı zamanlı olarak çalıştırılabilir. Ancak bunların görev ve sorumlulukları kendi mesleki mevzuatı ile sınırlıdır.
Devir ve nakil için yapılacak işlemler
MADDE 11 - (1) Devir ve nakil için aşağıda belirtilen işlemler yapılır.
a) Kuruluşun devrinde taraflar, noterden alacakları devir senedi ile devir tarihinden itibaren otuz gün içinde İl/İlçe Müdürlüğüne başvurur. Kuruluşu devir alacak şahıslardan devir senedine ek olarak 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ile (b) bendinin (3) ve (7) numaralı alt bentlerinde yer alan belgelerin üçer nüsha olarak düzenlenmesi gerekir. Binanın iç düzenlemesinde değişiklik yapılması durumunda ise (b) bendinin (7) numaralı alt bendinde belirtilen hükümler uygulanır.
b) Kuruluşun başka bir adrese naklinde ise kurucu yeni binaya ait adresi içerir bir dilekçe ile İl/İlçe Müdürlüğüne başvurur. İl/İlçe Müdürlüğünce yerinde yapılacak inceleme sonucunda bina hakkında bir durum raporu ve geçici izin belgesi hazırlanır. Geçici izin belgesi ilçe müdürlüğünce düzenlendiğinde binanın il müdürlüğünce de uygun bulunması halinde, kurucudan 7 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen belgelerin üçer nüsha olarak düzenlenmesi istenir. Üç ay içinde açılış izin belgesini almayan kuruluşun nakil işlemi iptal edilir. Kuruluşun tefrişini gösteren fotoğraflı belgeler taşınma işleminden sonraki bir ay içinde üç nüsha olarak İl Müdürlüğüne sunulur.
c) Devir ve nakil için üç dosya halinde düzenlenen belgeler İl Müdürlüğünce valilik onayına sunulur. Onaydan sonra açılış izin belgesi düzenlenir. Dosyalardan biri ve onayın bir örneği genel müdürlüğe gönderilir.
ç) İl Müdürlüğüne haber vermeden devir yapan, devir alan gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerinin var olan izinleri iptal edilir.
(2) Kuruluş açılışı, devir, nakil ve personel çalıştırılması ile ilgili olarak bu yönetmelikte belirtilmeyen hususlarda genel hükümlere göre işlem yapılır.
Özel Huzurevleri Açma Kriterleri >>